27/07/2020
මෝටර් කාර්මික දනුම-253
ඩ්රයිවර් ඇසිස්ටන්ස් සිස්ටම්
මොනවද මේ ඩ්රයිවර් ඇසිස්ටන්ස් සිස්ටම් කියලා කියන්නේ?මෝටර් රථයක් පැදවීමේ දී රියදුරැහට ආධාර වන පද්ධති,ඩ්රයිවර් ඇසිස්ටන්ස් සිස්ටම් කියලා හඳුන්වනවා.අද පවතින සමහර අති නවීන මෝටර් රථ සඳහා මෙම ඩ්රයිවර් ඇසිස්ටන්ස් සිස්ටම් ක්රම භාවිතා කරනවා.ඒ නිසා අද කියන්න යන්නේ අති නවීනතම අවුඩි මෝටර් රථ වල භාවිතා කරන ඩ්රයිවර් ඇසිස්ටන්ස් සිස්ටම් කිහිපයක් ගැනයි.
මෙම ඩ්රයිවර් ඇසිස්ටන්ස් සිස්ටම් සඳහා මෝටර් රථයේ ඉදිරි සහ පසු පස බම්පරයේ සවිකර ඇති අති නවීනතම රේඩාර් පද්ධතියක්,ඉදිරි පස වීන්ස්ක්රීන් මත සහ බම්පරය මත කැමාර පද්ධතියක් වගේම ඉදිරි පස සහ පසු පස බම්පරය මත සවිකර අති කැමරා පද්ධතියක් භාවිතා කරනවා.
ඉදිරි පස බම්පරය මත සවිකර ඇති රේඩාර් පද්ධතිය මගින් ඇඩප්ටිව් කෲස් කොන්ට්රෝල්(ACC),ඇඩප්ටිව් කෲස්කොන්ට්රෝල් සහ ස්ටෝප් ඇන්ඩ් ගෝ ෆන්ෂන්(ACC Stop & Go),ඩිස්ටන්ස් වර්නින්(Distance Warning),ට්රැෆික් ජෑම් ඇසිස්ට්(Traffic jam assist),ටර්න් ඇසිස්ට්(Turn assist),ප්රී සෙන්ස් ඇසිස්ට් ෆ්රන්ට්(Audi pre sense front)සඳහා භාවිතා කරනවා.
පිටු පස බම්පරය මත සවිකර ඇති රේඩාර් පද්ධතිය මගින් සයිඩ් ඇසිස්ට්(Side assist),ප්රී සෙන්ස් රියර්(Pre sense rear),රියර් ක්රොස් ට්රැෆික් ඇසිස්ට්(Cross traffic assist rear),එක්සිට් වර්නින්(Exit warning)පද්ධති ක්රියාත්මක කිරීම සඳහා භාවිතා කරනවා.
ඉදිරි පස වීන්ස්ක්රිනය මත සවිකර ඇති කැමරා පදිධතිය මගින් ඇක්ට්ව් ලේන් ඇසිස්ට්(Active lane assist),හෙඩ් ලයිට් මේන් බීම් ඇසිස්ට්(Head light main beam assist),ප්රී සෙන්ස් සිට් ඇසිස්ට්(pre sense city assist)සඳහා භාවිතා කරනවා,ට්රැෆික් ජෑම් ඇසිස්ට්,ටර්න් ඇසිස්ට්,ෆ්රී සෙනස් ෆර්න්ට්,ඇඩප්ටිව් කෲස්කොන්ට්රෝල් ෆන්ෂන් සඳහා ඉදිරිපස කැමරා සහාය අවශ්ය වන අතර ඉදිරිපස රේඩාර් පද්ධතිය මගින් ක්රියාත්මක කරනු ලබනවා.
ෆ්රන්ට් ප්රී සෙන්ස්
ෆ්රන්ට් ප්රී සෙන්ස් කියන්නේ වාහනයේ ඉදිරි පස ඇති වෙන ගැටීම් වලින් වැළකී සිටීමට හෝ ගැටීමේ ප්රතිවිපාකවල බරපතලකම අවම කර ගැනීම සඳහා හෝ ආරක්ෂාවීම සඳහා ඇති ආරක්ෂණ පද්ධතියක්.එය කෲස් කොන්ට්රෝල් ස්ටොප් ඇන්ඩ් ගෝ ෆන්ෂන් සිස්ටම් එක සමඟ සම්බන්ධකර ගත හැකි අතර ඒ සඳහා ද ඉදිරි පස රේඩාර් සෙන්සර් සහ ඉදිරිපස කැමරාව භාවිතා කරනවා.මෙහිදී වාහනය අනතුරැදායක තත්වයක් තුල දී රියදුරැ හට බ්රේක් කරන ලෙස ඉල්ලා සිටීම සඳහා අනතුරු ඇඟවීමේ ක්රම කිහිපයක් භාවිතා කරනවා.පළමුවෙන්ම එය රියදුරු හට දෘෂ්ය හා කණට ඇසෙන අනතුරු ඇඟවීම් ලබා දෙනවා.මෙහීදී බ්රේක් සිස්ටම් එක බ්රේක් කිරීම සඳහා පෙර සූදානම් වන අතර වාහනයේ ඇඩප්ටිව් එයාර් සස්පෙන්ෂන් සවි කර ඇත්නම් කම්පන අවශෝෂණය කරගැනීම සඳහා ඒවායේ දැඩි ගතිය ඉවත්කර ගන්නා අතර රියදුරා අනතුර වලක්වාගැනීමට ප්රතික්රියා නොකළ හොත්,ස්වයංක්රීයව අර්ධ වශයෙන් බ්රේක් ආරම්භ කරන අතර සීට් බෙලට් ප්රීටෙන්ෂන් වීම,වින්ඩෝස් සහ සන්රෑෆ් ස්වයංක්රීයව වැසීම(විවෘත කර තිබේනම් පමණි)සිදුවන අතර හසාර්ඩ් ලයිට් ක්රියාත්මක වීම සිදුවේ.අවසාන වශයෙන් පැ.කි.මී 30 වඩා අඩු වේගයේ දී වාහනය සම්පූර්ණයෙන්ම බ්රේක් කර නතර වීම සිදු වන අතර මෙම පද්ධතියට පැ.කි.මී 250 ක් දක්වා වේග සීමාවන් තුල ක්රියාත්මක වීමේ හැකියාව තියෙනවා.
රියර් ප්රී සෙන්ස්
රියර් ප්රී සෙන්ස් මගින් වාහනයේ පිටුපසින් ඇතිවිය හැකි ගැටීම් හඳුනා ගැනීම සඳහා පිටු පස බම්පර් තුළ සවිකර ඇති රේඩාර් සෙනසර් භාවිතා කරනවා.මේ මගින් මූලික ආරක්ෂිත ආරක්ෂක පියවර ලෙස පවර් වින්ඩෝ සහ සන්රෑෆ් ස්වයංක්රීයව වසා දැමීම(විවෘතව ඇත්නම් පමණි),ඉදිරි පස සීට් බෙල්ට් ප්රීටෙන්ෂන් කිරීම සහ ඊට අමතරව, අනතුරුදායක තත්ත්ව පිලිබඳ අනිකුත් රථවාහන වලට අනතුරු ඇඟවීම සඳහා රියර් එන්ඩ් කොලිෂන් එලාර්ට් සිග්නල්(Rear-end collision alert signal-RECAS)ක්රියාත්මක වන අතර මාර්ගයේ අනිකුත් රථවහන සඳහා අනතුරැ ඇඟවීම සඳහා ඉහළ සංඛ්යාතයක් සහිතව හසාර්ඩ් ලයිට් වේගයෙන් දැල්වීම සිදුකරනවා.
ෆ්රී සෙන්ස් සිට්
ෆ්රී සෙන්ස් සිටි ෆන්ෂන් එක මගින් නගරබද ධාවනයේ දී,පැ.කි.මී 80 දක්වා උපරිම වේග පරාසයක් තුල දී මාර්ගය හරහා ගමන් කරන පදිකයන් ඉදිරිපස වීන්ස්ක්රීන් කැමරා පද්ධතිය සහ රේඩාර් මගින් මීටර් 100 ඇතුලත හඳුනාගෙන රියදුරැහට අනතුරැ ඇඟවීම් සංඥා නිකුත් කරමින් අනතුර අවම කිරීමට ස්වයංක්රීයව බ්රේක් කිරීම සිදුකරනවා.නමුත් මෙම පද්ධතියට ඉහල වේගයේ දී අනතුර සම්පූර්ණයෙන්ම වලැක්වීමේ හැකියාවක් නැහැ.නමුත් වේගය පැ.කි.මී 40 ක් හෝ ඊට අඩු නම් එවැනි අවදානම් තත්වයක දී අනතුර සම්පූර්ණයෙන්ම වැලක්වීමට අධි අවදානම් අනතුරැ අඟවීම් සංඟඳා නිකුත් කිරීම සමග ස්වයංක්රීයව සහ ක්ෂණිකව බ්රේක් කිරීම සිදු කිරීමේ හැකියාව තියෙනවා.
රියර් ක්රොස් ට්රැෆික් ඇසිස්ට්
රියර් ක්රොස් ට්රැෆික් ඇසිස්ට් පද්ධතිය මගින් වාහනය,එකින් එකට ලම්භක ආකරයට පිහිටා ඇති වාහන නැවතුම්පලවල්(perpendicular parking spot)වල සිට හරස් මාර්ග වලට සෙමින් රිවර්ස් කිරීමේ දී අනිත් පසින් වාහනය දෙසට ලඟාවිය හැකි රථ වාහන පිලිබඳව රියදුරාට අනතුරු අඟවීම සිදුකරනවා.ඒ සඳහා වාහනයේ පසු දෙපස සවිකර ඇති රේඩාර් සෙන්සර් භාවිතා කර වාහනයේ පසු පස වම සහ දකුණු කලාපය දෙසින් පැමිණෙන අනතුරැ ආවරණය කරනවා.මෙම අනතුරු ඇඟවීම් මුලදී මල්ටිමීඩියා ඉන්ටර්ෆේස්(MMI)ඩිස්ප්ලේ එක මත දෘශ්ය අවවාදයක් ලෙස පිටු පස කැමරාව හරහා ලබාදෙන දර්ශනවල නිරූපණය කරනවා.ඒ අනුව පිටුපසින් අනතුරැ ඇතිවිය හැකි වාහනය පැමිණෙන දිශාව රතු පාට ඊතල මගින් පෙන්වන අතර රියදුරා විසින් එම දෘශ්ය දර්ශණයට ප්රතිචාර නොදක්වන්නේ නම්,අනතුරැ ඇඟවීම් ශබ්ද සංඥා නිකුත් කරන අතර ස්වයංක්රීය ක්ෂණික බ්රේක් ජොල්ට් කිරීමක් සිදුකරන අතර මේ මගින් වාහනය හරස් මාර්ගයට රිවස් කිරීමේ දී සිදුවීමට හැකි අනතුරු වළක්වා ගැනීමට උපකාරීවෙනවා.
ටර්න් ඇසිස්ට් ෆන්ෂන්
ටර්න් ඇසිස්ට් ෆන්ෂන් එක මගින් ඉන්ටර් සෙක්ෂන් වලදී වාහනය හැරවීමක දී ඉදිරි පසින් එන වාහන ඉදිරි පස වීන්ස්ක්රීන් කැමරා සහ රේඩාර් මගින් හඳුනාගෙන අනතුරැ අඟවන අතර වේගය පැ.කි.මී 2-10 ත් නම් වාහනය ස්වයංක්රීයව බ්රේක් කිරීම සිදු කරනවා.
වීඩියෝ https://youtu.be/1tbj_wiQcr8
ට්රැෆික් ජෑම් ඇසිස්ට්
අවමවශයෙන් පැ.කි.මී 0-65 ත් අතර රථවාහන තදබදය පවතින අවස්ථාවල ඇඩප්ටිව් කෲස්කොන්ට්රෝල්(ACC)වලට අයත් තවත් කාර්ය්යයක් වන මේ මගින් වාහන තදබදය අඩු වන තුරු ස්ටීරියන් වීලය සහ ඇක්ලේටර් පැඩල ස්වයංක්රීයව ක්රියාත්ම කිරීම සඳහ භාරදීමේ හැකියාව තියෙනවා.මෙම පද්ධතිය ඉදිරිපස බම්පරය මත සවිකර ඇති රේඩාර් සෙන්සර් සහ ඉදිරි වීන්ඩ්ස්ක්රීනය මත සවිකර ඇති වීඩියෝ කැමරාව භාවිතා කර පද්ධතියේ සීමාවන් තුළ ඉදිරි වාහනවල පූර්ව ගමනාගමනය අනුගමනය කරමින් ස්වයංක්රීයව ධාවනය කරනු ලබන අතර මාර්ග තදබදය සහ මංතීරු සලකුණු මගින් සහ මාර්ගයේ ගමන් කරන අනිකුත් රථ වාහන මගින් වාහන තදබදයක් හඳුනා ගන්නවා.නමුත් රථ වාහන තදබදය සහ පද්ධතියේ සීමාවන් කරා ලඟා වන විට ඒ කියන්නේ වාහන තදබදය අඩු වීම හෝ පටු වක්ර ඉදිරියට පැමිණේ නම් රියදුරැ විසින් ස්ටීරිං වීලය පාලනය භාගත යුතු අතර රියදුරැ විසින් ස්ටීරියන් වීලය භාර නොගතහොත් අදියර කිහිපයකින් රියැදුරුට අනතුරු ඇඟවීම කර අවසාන පියවර වශයෙන්, පද්ධතිය මගින් ස්වයක්රීය ලෙස ආරක්ෂිතව වාහනය නතර කරනු ලබනවා.
වීඩියෝ https://youtu.be/WuCN4UMST-M
ඇඩප්ටිව් කෲස්කොන්ට්රෝල් ස්ටොප් ඇන්ඩ් ගෝ ෆන්ෂන්
විශේෂයෙන්ම දීර්ඝ ගමන් වල දී හා මාර්ගයේ රථවාහන තදබද අවස්ථා වලදී රියදුරන් සඳහා මෙම පද්ධතිය මගින් සහනක් සපයයි.ඒ කියනනේ ඇඩප්ටිව් කෲස්කොන්ට්රෝල සිස්ටම් එක මගින් වාහනය ස්වයංක්රීයව වේගවත් කිරීම සහ බ්රේක කිරීම මගින් ඉදිරියට යන වාහනය අතර නියමිත දුරක් පවත්වාගනිමින් ධාවනය කරනවා කියන එක.මේ පද්ධතිය රියදුරුහට දුර මට්ටම් පහකින් තේරිය හැකි අතර තෝරාගැනීම සමඟ ඇක්ස්ලේටර් පැඩල් පාලන පද්ධතිය සමග ගතිකය ගැලපුම් කිරීම හැකියාව ද තියෙනවා.
ඇක්ටිව් ලේන් ඇසිස්ට්
වාහනය පැ.කි.මී 65 වඩා වැඩියෙන් වේගයෙන් ධාවනය වන විට මාර්ගයේ ඇති ඩ්රයිව් ලේන් ඇතුලත වාහනය ධාවනය කරවීමේ හැකියාව තියෙනවා.මෙහිදී ඉදිරි පස වීන්න්ස්ක්රීනයේ සවිකර ඇති කැමරාව මගින් මාර්ගයේ ඇති මං තීරෑ සහ ඒවා අතර ගමන් කරන ධාවන පථය හඳුනාගැනීම සිදුකරනවා.
මෙම ක්රියාවලියේදී,ඉදිරි පස කැමරාව මගින් ඉදිකිරීම් කලාප වල සහ කහ පැහැති රේඛාවන් සහ සුදු පැහැති සලකුණු අතර වෙනස ද හඳුනාගත හැකි අතර මෝටර් රථය හැරවීම හෝ ඕවර්ටේක් කිරීම සඳහා සිගනල් ලයිට් ක්රියාත්මක නොකර මාර්ගයේ ඇති මංතීරෑ වෙත ලඟා වුවහොත්,පද්ධතිය මගින් ඉලෙට්රෝමැකනිකල් ස්ටීරියන් පද්ධතිය මෘදු ලෙස රියදුරැ හට දැනෙන අකාරයට සැලකිය යුතු මැදිහත් වීමක් තුළින් වාහනය නැවත මංතීරෑ අතරට නැවත ගමන් කරවීමට සලස්වනවා.ඊට අමතරව,මාර්ගයේ මං තීරු හරහා ගමන් කළ විටක දී ස්ටීරියන් වීල් වයිබ්රේෂන් වීම මගින් ඒ බව රියදුරැ හට අනතුරු ඇඟවීම සිදුකරනවා.
වීඩියෝ https://youtu.be/T8sJwuZyVAY
මල්ටිකොලිෂන් බ්රේක් ඇසිස්ට්
මල්ටිකොලිෂන් බ්රේක් ඇසිසට් සිස්ටම් එක මගින් හදිසි අනතුරකදී වාහනය ස්වයංක්රීයව බ්රේක් කිරීම සිදුකරන අතර එමගින් අනතුරුදායක තත්ත්වයන් අවම කිරීම මෙන්ම ලිස්සා යාමෙන් තවත් ගැටීම් ඇතිවීමේ අවදානම අඩු කරනවා.ගැටුම් හඳුනා ගැනීමට විශේෂ සෙන්සර් පද්ධතියක් භාවිතා කරනවා.ආරක්ෂිත පරිගණකය මගින් ගැටීම් ඇතිවීම් හඳුනාගෙන ගැටීමේ බරපතලකම සහ ගැටුම සමඟ ඊට සම්බන්ධ වේගය අඩු කිරීම ක්රියාත්මක වෙන අතර එහිදී නිශ්චිත වේග සීමාවන් ඉක්මවා ඇත්නම්,ආරක්ෂිත පරිගණකය මගින් ස්වයංක්රීයව බ්රේක් යෙදීම ක්රියාත්මක කිරීමට ඉලෙක්ට්රොනික් ස්ටැබිලටි කොන්ට්රෝල්(ESC) පාලන ඒකකය වෙත දන්නවා.මෙහිදී රියදුරා ඇක්ස්ලේටරය මත පීඩනයක් යොදා නැත්නම් ඇත්නම් වාහනය ස්වයංක්රීයවම බ්රේක් කිරීම සිදුවන්නේ නැහැ.ඒ වගේම ESC පද්ධතිය හෝ විද්යුත් පද්ධතිය ක්රියා නොකරන්නේ නම් ද වාහනය ස්වයංක්රීයවම බ්රේක් කිරීම සිදුවෙන්නේ නැහැ.
වීඩියෝ https://youtu.be/Q5NpXHxkrJc
එක්සිට් වර්නින්
එක්සිට් වර්නින් පද්ධතිය මගින් නගරික ධාවනයේ දී ආරක්ෂාකාරීව රථවාහන ධාවනය සඳහා උදව් වෙනවා.මෝටර් රථය නතර කිරීමක් කරන විට විට මෙම එකසිට් වර්නින් පද්ධතිය ක්රියාත්මක වීම සිදුවෙනවා.ඒ කියන්නේ වාහනය මාර්ගයට සමාන්තරව මාර්ගය අයිනේ නවත්වා වාහනයෙන් බැසීමට සඳහා මාර්ගය දෙසට දොර විවෘත කිරීමක දී වෙනත් වාහන හෝ පාපැදි ධාවකයන් පසුපස සිට පැමිණෙන නම් ඒවා අනතුරැදායක ලෙස ලෙස ලඟාවෙමින් පවතිනවා නම් එවැනි අවස්ථාවල දී මෙම එක්සිට් වර්නින් පද්ධතිය මගින් දොරවල් විවෘත නොකරන ලෙසට අනතුරු ඇඟවීම් කරනවා.ඒ සඳහා භාවිතා කරන දෘශ්ය අනතුරු ඇඟවීම සඳහා දොර හැඬලය යට ඇති LED ආලෝකය වර්ණ සංඥා සහ ඊට අමතරව වාහනයේ සයිඩ් කන්ණාඩි හවුසිමේ ඇති ලේන් චේන්ජ් ඇසිස්ට් සඳහා භාවිතාකරන තැඹිලි පැහැ LED ලයිට් දැල්වීම මගින්ද අනතුරැ ඇඟවීම් සංඥා නිකුත්කිරීම සිදුකරනවා.මෙහිදී තත්වය වඩාත් අන්තරාදායක බවට තක්සේරු කරන ලද අවස්ථාවක දී මෙම LED ලයිට් ක්ෂණිව සිව් වරක් දැල්විම සිදුකරන අතර ආලෝකය තද රතු පැහැය දැල්වා තැබීම සිදුවෙනවා.වාහනයේ ඉග්නිෂන් ඔෆ් කිරීමෙන් පසු ද විනාඩි තුනක් දක්වා කාලයක් දක්වා ද මෙම එක්සිට් වර්නින් පද්ධතියට ක්රියාත්මකවීමේ හැකියාව තියෙනවා.මෙම එක්සිට් වර්නින් සිස්ටම් පද්ධතිය ක්රියාකිරීමට අවශ්ය සංඥා දත්ත ලබාගැනීම සඳහා වාහනය පසුප දෙපස කලාපය අධීක්ෂණය කරන රේඩාර් සෙන්සර් දෙකක් භාවිතා කරනවා.
අවුඩි ඩ්රයිවර් ඇසිස්ටන්ස් වීඩියෝ https://youtu.be/IUXOK4BaG3M
(චන්ද්රසිරි ජයවික්රම විසිනි)
23/08/2017