28/11/2025
نظری بر یاد داشت دوست عزیز دکتر میثم بادامچی: بیاد داشته باشیمکه ترکیه الگوی بسیاری از اصلاح طلبان دینی و حکومتی در ایران بوده و هست، غافل از اینکه، ما در ایران در حال عبور از ارتجاع مذهبی هستیم و ترکیه این چالش را هنوز از سر نگذرانده است. عبارت اسلام دموکراتیک و یا مسلمین دموکرات فقط بچه های نابالغ سیاسی و مؤمنین و مومنات رو می فریبد. دو نکته رو باید دقت کرد، مسلمان دموکرات و مترقی ... تا زمانی امکان داره که اسلامگرایان در اقلیت باشند، حاکم نباشند، یعنی محتاج وجهه اجتماعی خود باشند، ولی به محض اینکه اکثریت شدند، تمامیت خواه می شوند و تبعیض گرا و سرکوبگر و فاسد ... دوم، بمحض اینکه به قدرت برسند، راه ساده و موجه ممکن را بر میگزینند و از دین استفاده ابزاری میکنند: برای تثبیت و تقویت و استحکام قدرتشان، برای فرار از اصول و ارزشهای دموکراتیک، و برای پاسخ به هرچیز و هرکجا کم میاورند. نکته سوم، نقش و جایگاه اسلام در ایران و ترکیه متفاوت بوده است. دوران شکوه تمدن ایرانیان منوط به قبل از اسلام است و در مورد ترکها (ی عثمانی) بعد از اسلام، یعلاوه، اسلام دوران شکوه تمدنی خود، در اوان دوران عباسی، را اساسا"مرهون ایرانیان است، حال آنکه برعکس دوران افول و قرون وسطای تمدن اسلامی با استیلای ترکها شروع شد.
بعد از اسلام، ایرانیان بقدری و بدان دلیل در علم و فلسفه و فرهنگو هنر و ادبیات شکفتند که در مقابل اسلامیزه و عربیزه کردن خلفا مقاومت کردند، حال آنکه ترکها، گر نیک بنگری، در مرحله دوم خلافت عباسیان سر بر آوردند، زمانی که ایرانیان، به سیاست عربیزه کردن خلفای اموی و عباسی در فلات ایران پایان داده بودند، بنابراین، تکثر زبانی اعم از ترکو کرد و بلوچ و ترکمن و نیز... حفظ تکثر قومی فلات ایران، مرهون مقاومت ایرانیان است.... ه
بنابراین ماهیتا، جایگاه اسلام برای ترکیه و ترکها بسا پر رنگ تر است. ترکیه بکنجاتبخش داشته و دارد و آنهم آتاتورک، و یکراه نجات، دنباله روی از اروپا.
بارها گفته و نوشته ام که بازگشت اسلامسیاسی به ترکیه را بمثابه انتقام انگلیسی ها، به شکستشان از آتاتورک میدونم.... فکر میکنم اینها را در دوران اصلاحات که بحث الگوی ترکیه داغ بود، نوشته و نتیجه میگرفتم که اسلام سیاسی برای خود ترکیه خیری در بر نخواهد داشت، چه رسد به اینکه بخواهد الگویی برای اصلاحطلبان دینی و یا حکومتی در ایران باشد.